گوشی پزشکی چگونه کار می‌کند؟ علم پشت صداهای قلب و ریه

گوشی پزشکی جزو تجهیزات بسیار کاربرد پزشکی است که متخصصان این حوزه می‌توانند از آن برای تشخیص انواع بیماری‌های قلبی و ریوی استفاده کنند. این دستگاه را به اسم گوشی پزشکی نیز می‌شناسند و یک کاربرد آن تشخیص صداهای داخلی بدن است. پزشکان بر همین اساس بیماری‌های مختلف را تشخیص می‌دهند و بررسی می‌کنند. در این مقاله با این محصول، عملکرد و کاربردهای آن بیشتر آشنا می‌شوید. پس همراهمان بمانید.

گوشی پزشکی چیست؟

یکی از ابزارهای ضروری پزشکان، گوشی پزشکی است که با استفاده از آن می‌توانند زمان معاینه بیماران خود، صداهای داخل بدن آن‌ها از جمله صدای قلب و ریه‌ها را بشنوند و فشارخون را نیز اندازه بگیرند. این محصول انواع گوناگونی دارد و برای معاینه عمومی و تخصصی تولید می‌شود.

پزشک فرانسوی به اسم «رنه لاینک» برای اولین مرتبه این وسیله را در سال 1816 اختراع کرد. شکل اولیه آن چوبی و با دو دهانه بود که یکی به گوش پزشک و دیگری به سینه بیمار وصل می‌شد تا پزشک بتواند صداهای داخلی بدن را بشنود و بیماری‌ها را تشخیص دهد. با گذشت زمان مدل‌های پیشرفته‌تر از این ابزار ساخته شدند و در اوایل دهه 1960 گوشي پزشكي ليتمن توسط «دیوید لیتمن» با طراحی مدرن خود و تغییرات بیشتر وارد بازار شد. امروزه انواع این محصول را در بازار می‌توانید پیدا کنید از جمله مدل‌های آکوستیک، الکترونیک، سه‌بعدی و دیجیتال.

برای آشنایی بیشتر با مدل آخر، مقاله معرفی گوشی پزشکی دیجیتال را مطالعه کنید.

نحوه استفاده از گوشی پزشکی

برای استفاده از گوشی دکتر ابتدا از کیفیت این محصول مطمئن شوید و روی دیافراگم بزنید و بررسی کنید که لوله‌های این دستگاه نشتی نداشته باشند. در مرحله بعد گوشي پزشكي ليتمن یا هر مدل دیگر را داخل گوش‌های خود بگذارید و حواستان باشد بیش از حد سفت یا شل نباشد.

برای معاینه باید در مکانی ساکت و بدون سروصدا حضور داشته باشید تا صداهای دیگر مزاحم نباشند. بهتر است بیمار را به پشت بخوابانید. صداهای داخل بدن (قلب، ریه و شکم) باتوجه‌به وضعیت بیمار در حالت‌های مختلف ایستاده، نشسته و درازکش ممکن است متفاوت باشند.

سر گوشی پزشکی دو بخش بل و دیافراگم دارد که اولی برای شنیدن صداهای ضعیف و دومی برای شنیدن صداهای متوسط و بلند است. اگر می‌خواهید کیفیت صدا بیشتر باشد، مدل دیجیتالی استتوسکوپ را تهیه کنید که ویژگی تقویت و فیلتر صدای قلب و ریه دارد.

سر گوشی دکتر را روی پوست بیمار بگذارید. موی سینه مردان ممکن است صدا ایجاد کند که در این حالت گوشی را ثابت نگه دارید. دیافراگم دستگاه را روی قلب بیمار، در طرف چپ و بالای قفسه سینه، تقریبا زیر پستان بگذارید. گوشی را بین دو انگشت اشاره و وسط خود بگیرید و به شکلی که انگشتان شما با یکدیگر برخورد نداشته باشند، اندکی فشار وارد کنید.

از بیمار درخواست کنید به شکل طبیعی و آهسته نفس بکشد و یک دقیقه به صدای قلب او گوش کنید. اگر مشکلی وجود نداشته باشد، صدای قلب طبیعی خواهد بود. صداهای غیرطبیعی مانند زوزه یا شبیه به لرزش خفیف، نشان می‌دهند بیمار مشکل دارد.

ضربان قلب او را نیز بشمارید. تعداد طبیعی ضربان قلب در بزرگسالان و کودکان بالای 10 سال بین 60 تا 100 عدد در دقیقه است. این مقدار برای ورزشکاران حرفه‌ای در حالت استراحت بین 40 تا 60 ضربه در دقیقه است.

عملکرد و کاربردهای گوشی پزشکی

برخلاف تصور عموم، از گوشی دکتر برای اهداف گوناگونی از جمله شنیدن صدای قلب می‌توانید استفاده کنید. مانند:

معاینه زنان باردار دارای نفس‌های کوتاه

این دسته از بیماران به علت شرایط خود نمی‌خواهند از اشعه ایکس یا سی تی اسکن برای معاینه آن‌ها استفاده شود. با استفاده از گوشی پزشکی مخصوص نوزاد و جنین می‌توان صدای قلب جنین آن‌ها را شنید و بررسی کرد.

بررسی ضربان قلب

قلب بسیاری از بیماران قلبی تند می‌زند و پزشک با استفاده از استتوسکوپ با وضوح و خطای کمتری می‌تواند ضربان قلب آن‌ها را بررسی کند.

اندازه‌گیری فشارخون

با آنکه دستگاه‌های فشارسنج با کیفیت بالا فشارخون را اندازه می‌گیرند، اما با گوشي پزشكي ليتمن نیز می‌توانید این کار را انجام دهید.

تشخیص بیماری‌های قلبی

پزشک با استفاده از گوشی دکتر می‌تواند صداهای غیرطبیعی قلب را که خبر از مشکلات آن می‌دهند، بررسی کند. با آنکه تشخیص قطعی مشکلات قلب با آزمایش اکوکاردیوگرام امکان‌پذیر است، گاهی به علت نبود وقت می‌توان به کمک گوشی پزشکی نیز شرایط قلبی بیمار را بررسی کرد.

تشخیص مرگ بیمار

با گذاشتن این دستگاه روی قلب فرد می‌توان به‌راحتی بررسی کرد که همچنان نبض دارد یا جان خود را ازدست‌داده است.

نکاتی برای تهیه گوشی پزشکی مناسب

در بازار انواع این محصول از جمله گوشي پزشكي ليتمن را می‌توانید پیدا کنید. زمان تهیه این دستگاه کیفیت آن را بررسی کنید و اینکه صداهای اضافه را به‌خوبی حذف کند. دانشجویان پزشکی یا متخصصان به محصول متفاوتی نیاز دارند.

از طرفی باید ببینید در چه محیطی می‌خواهید از این دستگاه استفاده کنید. اگر از گوشی دکتر می‌خواهید در محیطی استفاده کنید که ساکت است، مدل‌های مکانیکی را توصیه می‌کنیم. در مقابل برای محیط‌های شلوغ مانند بخش اورژانس یا داخل آمبولانس، انواع دیجیتال به علت قابلیت تقویت صدا مناسب‌تر هستند.

همچنین از خود بپرسید محدوده سنی بیماران شما چیست. اگر کودکان مخاطب شما محسوب می‌شوند، مدل‌هایی را تهیه کنید که بتوانند صداهای زیر را بهتر تشخیص دهند. ویژگی‌های این دستگاه مانند طول لوله، انعطاف و امکانات آن نیز مهم هستند و باید طبق نیاز خود به آن‌ها دقت کنید.

تخصص پزشک نیز در انتخاب دستگاه مناسب بسیار اهمیت دارد. مثلاً متخصصان قلب و عروق بهتر است محصولات خاصی را که برای شنیدن صدای قلب طراحی شده‌اند و مجهز به فیلترهای صدای متناسب با فرکانس‌های قلب هستند، تهیه کنند.

سخن پایانی

استتوسکوپ یکی از ابزارهای بسیار مهم پزشکی است که برای معاینه بیمار و اهدافی که در این مقاله توضیح دادیم، کاربرد زیادی دارد. قیمت گوشی پزشکی بر اساس عواملی مانند کیفیت محصول، برند تولیدکننده، جنس دستگاه، ضخامت و طول لوله، فناوری استفاده شده و ماندگاری آن فرق می‌کند. برای اطمینان از هزینه مناسب و کیفیت این دستگاه، توصیه می‌کنیم آن را از فروشگاه اینترنتی تجهیزات پزشکی طب تولید تهیه کنید و در کمترین زمان ممکن در مکان موردنظر خود تحویل بگیرید.